Lesson 02 — Lạm phát & Sức mua

Ba công cụ để thấy tiền mất giá: máy bào sức mua (kèm số tô phở mua được), CPI → lạm phát, và lãi danh nghĩa vs thực (Fisher).

1. Máy bào sức mua — tiền mặt teo dần

Giữ tiền mặt không sinh lời, lạm phát ăn dần sức mua theo M / (1+i)ⁿ. Hàng phở minh họa số tô bạn mua được mỗi năm.

Số tiền giữ (triệu):

Lạm phát i (%/năm): 6%

Số năm n: 30

Giá 1 tô phở nay (đ):

Số tô phở mua được (giá phở cũng tăng theo lạm phát):

Lạm phát giữa hai năm = phần trăm thay đổi của CPI: (CPI₂ − CPI₁) / CPI₁.

CPI năm trước: CPI năm sau:

Lãi thực = phần tăng sức mua thật: (1+r)/(1+i) − 1. Hai đường dưới: tăng trưởng danh nghĩa vs sức mua thực.

Lãi danh nghĩa r (%/năm): 8%

Lạm phát i (%/năm): 6%

Vốn gốc (triệu):

Số năm: 20

Giá trị danh nghĩa Sức mua thực (hôm nay)